Mimarlık Anabilim Dalı



Afet Bölgelerinde yeni ve mevcut konut alanları planlamasında genel ilkeler. Dünya'da ve Türkiye'de olan önemli depremlerin, yerleşme ve konut alanları üzerindeki fiziksel ve toplumsal etkilerinin değerlendirilmesi. Afet ve yerleşme politikaları. Planlama süreci ve planlama aşamaları. Afete dirençli kent planlamada amaç ve hedefler. Doğal ve yapay çevre veriler inin değerlendirilmesi. Yerseçimi kararları. Nüfus, yoğunluk ve yerleşme örüntüleri. Arazi kullanımı ve ulaşım ilişkileri. Kentsel donatım alanlarının dağılımı. Planlama çalışmalarına halkın katılımı. Dünya’da ve Türkiye'de deprem riski azaltımına ve güçlendirmeye yönelik olarak geliştirilen kent planlama örneklerinin ve deneyimlerin incelenmesi. Yerleşme ve konut alanlarında toplumsal ve mekansal planlamaya yönelik ilkelerin belirlenmesi ve kriterlerinin araştırılması.
Araştırmanın anlamı. Pratikte ve eğitimde kazandığı önem. Mimarlıkla ilgili araştırma gerekleri ve alanları. Metot ve metodoloji kavramları. Araştırma metotlarının bilim, dil, felsefen yönlerinden temellendirilmesi. Araştırmada konu aranması ve problem belirlenmesi. Araştırmada bilgi toplama ve işleme. Sistemleştirme. Sonuçlandırma ve sonuçtan yararlanma. Araştırmanın yayınlanması. Öğrencilere araştırma üzerine ödevler.
Kentsel büyüklükler ve örüntüler. Kentlerin imarlı iskan alanları, yeni yerleşim alanları, merkezi iş alanları.
Bu atölyede üzerinde “kent belleği” üzerinde çalışılacaktır. Kentin kolektif belleğini oluşturan yapılar üzerinden öğrencilerin, kentle mimarlık arasındaki karşılıklı ilişkiyi kavraması beklenecektir. Kentsel süreklilikler ve süreksizlikler.
Dijital teknolojiler, güncel yazılım programları
Bu atölyede, kent ve mimariyi içeren ekolojik problematikler çalışma alanını oluşturacaktır. Ekolojik tasarımlar ve çevre.
Ders kapsamında bilim felsefesi ve BDMT, ve BDMT’ın kuramsal temelleri, mimari tasarımın mantıksal modelleri, modeller, mimari form tanımı, geometrik topolojik tasarım işlemleri, mimari morfoloji, biçim gramerleri ve biçim dilleri ele alınmaktadır.
Eski binaların çağdaş kullanım kriterleri doğrultusunda yeniden kullanımları. Yeni binaların tasarımlarında ekolojik ilkelerin incelenmesi. Akıllı binaların tasarımlarında ekolojik ilkelerin incelenmesi ( yurtdışı örnekleri üzerinde mimari tasarımda ekolojik ilkeler, yurtiçinde bu yöndeki çalışmalar ) Ekolojik ilkeler doğrultusunda tasarım sürecinin günümüzde disiplinler arası bir çalışma sonucunda ele alınmasının önemi. Ekolojik tasarımlarla bütünleşen mimari eleman ve donanımlar ve çağdaş konstrüksiyon elemanlarının kullanım ilkeleri.
1970’lerden sonra ekonomik, sosyal, kültürel ve politik alandaki köklü değişimlerle gelen dönüşümün etkisi ile, hizmet sektörünün gelişimi; bu süreç içinde mekansal mantığın kentsel yansıması; kent merkezinin transformasyonu ve alt merkezleşme eğilimleri; yeni şehirleşme eğilimleri, araştırma-seminer çalışmaları.
Gayrimenkul geliştirmeye giriş, gayrimenkul geliştirme süreci, gayrimenkul geliştiriciler ve geliştirme sürecinde yer alan aktörler, karar verme teknikleri, pazar araştırma teknikleri, yer seçimi teknikleri, yerleşim analizleri, fizibilite çalışmaları, proje yönetimi, pazarlama ve satış, Türkiye’de gayrimenkul gelişimi ve bu konudaki örnek çalışmaların incelenmesi
Sürdürülebilir, yeşil, çevresel, ekolojik gibi kavramların açıklanması; Bu kavramların ortaya çıkış nedenlerinin irdelenmesi; mevcut ve alternatif enerji kaynaklarının tanıtımı, enerji ile kent mekan tasarımı arasındaki ilişkinin öğrenilmesi, enerji kullanımının çevre kirliliği bağlamında tartışılması, çevreye saygılı bina örnekleri üzerinde konunun irdelenmesi.
Yerleşmeler sistemi ve düzeni, mekan, Kentsel mekan tanımlamaları, içerik ve yorumları, kullanıcı yapısı, psikolojik, duyusal özellikleri, kültürü, yaşam biçimi ve davranış kalıpları, algılama, anlamlandırma, değerlendirme sistemleri, bilinç, bellek ve karar oluşturma yetisi ile ilgili süreçler.Kentsel mekan tasarımı ile ilgili kuramlar; Figure- ground theory, Linkage theory, Place theory vb. toplumbilim kökenli kuramsal yaklaşımlar ve ekolojik tasarım kuramları ile ilgili bilgilenme, tartışma ve seminerler.
Yörenin analizi, yöre ve çevresinin özellikleri, doğal sistemler, iklim, yönlenme, yüzey formları, yöre değerlendirme yöntemleri, yapısal yoğunluklar ve yapılaşma katsayıları, arazi kullanım yoğunluğu kriterleri.İhtiyaç-ihtiyaç programı, işlev, biçim, strüktür, mekan kurgusu ilkeleri; doğal ve yapay çevre koşullarının tasarım probleminin çözümüne yönelik analizi; mekan oluşturma ve imaj-anlam-yaşam senaryosu ilişkileri; mimari ürünün oluşmasında standartlar ve yasal koşullar; Anadolu ve Osmanlı mimarisinin anıtsal yapılarının mekan , kütle, cephe, strüktür tasarımının özellikleri ve biçim dili; Anadolu geleneksel kentsel doku ve konut mimarisinin özellikleri.
Türkiye’de günümüze kadar ekonomik, kültürel ve toplumsal açıdan yaşanana değişimler ülkemizdeki konut üretimini çok etkilemiştir. Konut arzı ve talebinde görülen değişiklikler konut sunum biçimlerinde kullanılan konut üretim teknolojilerinde, konut yerleşmelerinde ve dolayısıyla konut üretim süreçlerinde değişimi gerekli kılmıştır. Bu dersin kapsamında, yapımda kullanılan teknolojilerin gelişimi, konut üretiminin özellikleri ve üretim süreçlerinin analizi ve teknoloji kullanımındaki belirleyici kriterler, konut üretim teknolojileri ve uygulamaları ile konut üretiminde teknoloji seçimi irdelenecektir. Bunun paralelinde, konut üretiminde ve teknoloji seçiminde kullanılan konut finansman modeli çok önemlidir. Konut talebini ve arzını da etkileyen konut üretimine kaynak oluşturacak finansman modelleri araştırılacak, incelenecek ve tartışılacaktır.
Bu ders 20. yüzyıldaki endüstrileşme ve modernleşmeyle yeniden tanımlanan yaşantının yerleşmelere ve konut birim ölçeğine yansımalarını, meydana gelen mekânsal örüntüyü ve bu bağlamda Türkiye’deki modernleşmeyi ortaya koymayı hedefliyor. Özellikle 1980’den sonra, Türkiye’de yapımı hızlanan toplu konut modelleri araştırma alanı olarak seçilmektedir. Bu yerleşim modellerinde birer kalıp gibi tekrar edilen konut tipolojilerinin niceliksel ve niteliksel konforu ve hizmet sınırlarının sorgulanması öngörülüyor. 20. yüzyılın modern yerleşme modelleri olarak kabul edilen ‘bahçe şehir’ ve ‘uydu kent’ kapsamındaki yerleşim kurguları inceleniyor. Mekânsal dönüşüm ortaya konuluyor. Bu çerçevede, Avrupa’daki ve Türkiye’deki mekânsal dönüşümün kentsel ölçekteki izleri inceleniyor. Özellikle, konut birimlerinin bir araya gelişiyle toplanma, birikme, kesişme, karşılaşma mekânları olarak tanımlanan, sosyalleşmenin mekânsal potansiyellerini barındıran yarı kamusal mekânların varlığı sorgulanıyor. ‘Birim konut’ olarak tanımlanan özel alandan kamusal alana geçişte, sosyal psikolojinin de araştırma konusu olan mekânsal hiyerarşinin varlığı ve geçiş mekânları olan, yarı özel ve yarı kamusal alanların, günümüzün tasarımlarında bir kriter olup olmadığı, karşılaştırmalı bir incelemeyle ortaya konmaya çalışıyor. Modern yerleşme modelleri, konutun mekânsal dönüşümü, konutun mekânsal örüntüsü/hiyerarşisi (kamusal, yarı kamusal, yarı özel, özel alan) ve mahremiyet kavramları kitabın çatısını oluşturuyor. Bu kitap nicelik olarak hızla üreyen toplu konut tasarımları için nitelik yönünden bir katkı sağlamayı dilemektedir.
Türkiye'de ve dünyadan korumanın gelişim süreci ve buna bağlı olarak üretilen politikalar ve sonuçları dersin içeriğini oluşturmaktadır.
Kültür kavramının tanımları; Konut ve Yerleşmelerin Kültür bağlamında Ele Alınmasının Önemi; Biçimlenme Sürecine Etki Eden Sosyal ve Kültürel Faktörler; Anadolu’dan Örnekler; Geleneksel Türk Evinin Elamanları ve Plan Tipleri; Sosyo-Kültürel Değişim, Yeni Konut ve Yerleşme Tipleri; Konut/Yerleşmelerin Fiziksel ve Sosyal Yapısının Kültür Bağlamında Analizi ve Değerlendirilmesi; dünyada ve Türkiye’de Kültür Bağlamında Tasarlanan Proje ve Uygulamaların Tartışılması.
Tasarım başlangıcından itibaren ve tasarım süreci ve sonrasında fotoğrafın kullanımı, rölöve, restorasyon fotoğraflaması, mimarlık kavramlarının fotoğrafla anlatımı, tasarım sonrası prezentasyondaki yeri.
Psikoloji ve mimarlık ilişkisi. İnsan-Çevre ilişkileri. Kültür-Davranış-Mekan etkileşimleri. Çevre ve Mekan Psikolojisi: Algılama, kavrama, algılama teorileri, mekansal algı, mekanla ilgili parametre ve ölçütler (ışık, renk, mekansal organizasyon v.b. gibi) ve bunların mekan algısına etkileri. Çevresel algı, mekansal ve alansal davranış. Ferahlık, kalabalık, kişisel mekan, mahremiyet kavramları ve bu kavramlara ilişkin araştırma ve bulgular. Psikolojik mekan tanımlamada kullanılan ölçek ve skalalar.
Eğitim kavramı , Mimarlık - Eğitim- felsefe ve psiloloji ilişkisi, Eğitim Binaları Sınıflandırması ve Planlama İlkeleri, Eğitim Binaları Değerlendirme Yöntemleri, Değerlendirme Yöntemlerinin seçilen mekanlar üzerinde uygulanması
Mimarlığın sahip olduğu geleneksel değerlerin bulunduğumuz zaman aracılığı ile yeniden tanınması , eleştirisi ve yeni oluşumler ve kavramlar aracılığı ile mimarlığın güncel değişimlerinin kaynaklarının sorgulanması
William Gordon’un Analoji Sınıflaması: Simgesel, Doğrudan Biçimsel, Bireysel ve Kültürel Analojiler; Abel’in Benzeşim Modelleri: Ruhani, Klasik, Askeri, Ütopik, Organik, Mekanik, Artistik, Anlamsal, Ticari, Kimlik İfade Eden ve Mimarsız Mimarlık Modelleri; Peter Collins’in Analoji Sınıflaması: Biyolojik, Mekanik, Gastronomik ve Linguistik Analojiler. Sayılan analoji grupları geçmişten ve günümüzden örnekler verilerek tartışılacaktır.
Mimarlıkta Araştırma Metotlarının Tanımları; Mimarlıkta Niteliksel Araştırma Metotlarından Gözlemlerin Kapsamı; Uygulama Alanları,Tipleri(enine kesitli,dikey kesitli,karışık örnekli); Gözlemi Planlama, Bilgi Toplanacak Araçları Kullanma ve Tasarlama; Bilgileri Derleme ve Analiz Etme; Bilgileri Yorumlama ve Rapor Etme; Örneklemenin Esasları; Veri Toplamada Alternatif Yöntemler; Konut ve Yerleşme ile ilgili Gözlem Çalışmalarında Evrensel problemler; Mimarlıkta Niteliksel Araştırma Yöntem ve Tekniklerinin Konut Alanında Uygulanması Dersin Önemli Bölümleridir. Bu kapsamda Metodun Öğrencilere Öğretilmesi Üzerine Ödevler Verilecektir.
Güneşin ışıksal etkisine ait temel bilgiler, güneşin gün içindeki ve yıl içindeki hareketlerine bağlı olarak güneş açıları, konuyla ilgili meteorolojik verilerin tanıtılması, güneşin etkisini göz önüne alan günışığı hesap yöntemlerinin tanıtılması, bina ve hacim ölçeğinde güneşin ışıksal etkisini olumlu ve olumsuz yönleriyle ele alınması, güneş ışığının kamaşma etkisi ve kamaşma hesap yöntemleri, güneş kontrol elemenlarının ve güneş kontrol camlarının görsel konfor açısından ele alınması, pencereler ve tepe açıklıklarının tasarlanmasında direct güneş ışığının ele alınması, avlulu binaların tasarlanmsında güneş ışığının ele alınması.
Yapım sektörü ve yapım ekonomisi; yapım sektörünün özellikleri; yapım sektörünün ulusal ekonomi içindeki rolü; yapım sektöründe Pazar özellikleri; yapımda arz ve talep; yapım pazarında rekabet sorunları; üretim teorisi; yapımda uygun kaynak kullanımı; yapım firmalarının iş temin biçimleri; Türkiye inşaat sektörünün ulusal ve uluslar arası pazarda rekabet gücü incelenecektir. Mimarlık ofislerindeki proje yapım ekonomisi ile maliyet yönetimi ile inşaat firmalarındaki proje yapım ekonomisi ile maliyet yönetimine ve kalite yönetimine genel bir bakış ve mimar gözüyle incelemesi yapılacaktır. Maliyet yönetimi ve kalite yönetimi teknikleri, vaka-saha analizleri ve örnek uygulama çalışmaları ile pekiştirilecektir.
Mimarlıkta Mekan Kavramı, Mekan tanımları, Mekan üzerine kuramlar, Mekan Organizasyonu, Mekan Bileşen ve Öğeleri, Mekan Analizi Teknikleri, Mekan Analizi tekniklerinin Seçilen mekanlar Üzerinde Uygulanması, değerlendirilmesi ve sunumu.
Mimarlık ofislerindeki projenin hazırlanması aşamasındaki proje yönetiminden inşaat firmalarındaki yapım aşamasındaki proje ve yapım yönetimine genel bir bakış ve mimar gözüyle incelemesi yapılacaktır. Yönetim disiplininin kuramsal perspektifleri işlenecek ve arkasından proje yönetimi temel ilkelerinin aktarılacaktır. Öncelikli olarak mimarlıkta proje yönetimi konusu incelenecek, spesifik olarak mimarlık ofisleri ile inşaat sektörü ele alınacak, mimarlık ofislerinde proje yönetimi incelenecektir. Bu bağlamda arkasından inşaat firmalarının ve şantiye sürecinin yönetim teknikleri irdelenecektir. Aralarındaki yönetim mantığı, perspektifleri ile tanıtılacak ve irdelenecek olan teknikler, vaka-saha analizleri ve örnek uygulama çalışmaları ile pekiştirilecektir. Mimari proje hazırlanması ve yapının üretiminin gerçekleşmesi sürecinde kaynakların nasıl verimli kullanılacağı, bütçe kalemlerinin ne doğrultuda belirlenip idare edileceği ve projenin yönetiminde arzu edilen kalite seviyesine ulaşmak için ne gibi önlemlerin alınacağına, ne gibi iş programlarının kullanılacağına dair örnekleri ve alan çalışmalarını içerecektir.
Sürdürülebilirlik, sürdürülebilir kalkınma, dünyada ve ülkemizdeki gelişmeler, sürdürülebilir planlama yaklaşımları, çevresel parametreler, sürdürülebilirlik ve ekolojik tasarım sürecinde şehirsel ölçekte çeşitli işlev alanlarına yönelik ilkeler ve uygulama örnekleri.
Türkiye'de ve dünyada tarihi dokuda yeni yapı tasarım örnekleri üzerinden kuramsal eleştiri ve tasarım ölçütleri geliştirmek bunları uygulama ile pekiştirmek.
Tasarım-Tasarlama nedir? Tasarım olgusunun yapısı, tasarım süreci, tasarımda amaçlar, dil ve yöntem. Tasarım düşüncesi ve problem çözme. Biçim, biçimlendirme ve biçimlendirme yaklaşımları. Düşünce ve kavram geliştirmek. Yaratıcılık kavramı. Mimarlıkta yaratma teknikleri ve örnekler üzerinde tartışma.
Çeşitli tarih dönemlerinde Türkiye'de devletin belirlediği modernleşme ya da modernleştirme yöntemlerinin istekli ya da isteksiz bireyi ne şekilde organize ettiği ve bireylerin bu modernleştirme politikalarına nasıl cevap verdiği mimarlık üzerinden tartışılacaktır. Ders 3 dönem aralığında ele alınacaktır. Yüzyılın sonlarından Tanzimat dönemine kadar, Tanzimat'tan II. Meşrutiyet'e kadar olan dönem, II. Meşrutiyet'ten Cumhuriyet'in ilk on yılına kadarki dönem.
Binayı kesit olarak okuma ve sistem kesiti olarak kurma becerisini geliştirme motivasyonu ile işlenecek olan bu derste güncel inşaat teknolojisi irdelenecektir. Yapı üretiminde endüstrileşme: dolaylı, kısmi, tam endüstrileşme kavramları, açık ve kapalı sistemler. Gelişimi içerisinde yapım sistemleri ve teknikleri: İlkel, geleneksel, gelişmiş geleneksel, endüstrileşmiş yapım sistemleri. Çağdaş yerinde dökme yapım sistemleri: Tünel kalıp, kayar kalıp ve tırmanır kalıplar ile şişirme kalıplar ve bu kalıplarla yapım sistemleri. Hazır elemanlarla yapım sistemleri (prefabrike sistemler) : Panel, iskelet, hücre sistemler ve genel özellikleri. Bu sistemlerde üretim, taşıma, depolama, montaj ve tasarım sorunları incelenecek ve analiz edilecektir. Derslikteki anlatılar ve çalışmalar şantiye ve fabrika gezileri ile pekiştirilerek konu edilecektir.
Yapısal koruma teknikleri, ilkeler ve uluslararası tüzükler; yapım tekniğinin araştırılması; yapısal bozulmalar ve bunların nedenleri; neden ve sonuç arasındaki ilişki; teşhis süreci; hasarsız teknikleri kullanmanın önemi; önlemler; analitik teknikler göz önünde bulundurularak tartışılacaktır.
Bu derste , günümüz kentsel oluşumun en önemli paradigması olan “kentsel dönüşüm” projeleriyle birlikte anılan “toplu konut” yerleşimlerinin “yer” ile olan bağlantısı, Kocaeli kenti üzerinden, farklı fiziki, sosyal ve kültürel altlıklara sahip yerleşimlerin, toplu konut/kentsel dönüşüm ilişkisi , alanda bulunan mevcut projeler ve analizleri buna bağlı olarak bir toplu konut projesinin, nitelikli olarak tanımlanabilmesi için, gerekli asgari koşulları yerine getirip getirmediği ile ilgili detaylı bilgi verilecektir.
Bu derste eleştiri nedir, eleştirinin evrimi, mimarlıkta eleştirel bakış, mimarlıkta eleştiri türleri, estetikte eleştiri, güncel mimarlık, örnek yapı- yapı grubu ya da kavramlar üzerinden mimari eleştiri yapılması- yazımı ve sunumu ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Görsel algılama konusunda tarihi bilgilerin verilmesi. Algılama psikolojisine giriş. Görsel algı ölçütleri ve mekan tasarımı ilişkisinin irdelenmesi.
Kültür ve Mekana ilişkin temel kavramlar. Toplumsal yapı içinde kültür, kültürün önemi . Mekan ve kültür etkileşimi.
Bu derste mekan tasarımındaki biçimleniş ögelerin içerik ve anlamsal açıdan çözümlenmesi ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Bu derste bir bilgisayar programlama dili ve programlama mantığı ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Bu derste dünya’da ve Türkiye’de deprem sonrası yeniden yerleşim uygulamaları, farklı yerleşme örüntüleri, geçici ve kalıcı konut uygulamaları, konut tasarımı yapımında alternatif sistemler, farklı kültürlerden örnekler, karşılaştırmalı analizler ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Ders, bina teknolojisinin mimari tasarımı nasıl etkilediği ve mimarinin ise hangi teknolojik yenilikleri getirdiği üzerine çalışmaları hedeflemektedir. Bu etkileşim, teknolojik tasarım örnekleri olarak gösterilen farklı projelerin çalışılması, üretilmesi ve tartışılması ile izlenecektir. Ayrıca mevcut yapıların malzeme, strüktür, patoloji ve çevre yönünden problemleri, bozulma nedenleri ve uygun yenilikçi çözümlerle birlikte tartışılacaktır. Sonunda, yapıların niteliği ve özellikle bunların çevre ve sürdürülebilirlik üzerine etkileri uygulamalarla gerçekleştirilmiş olacaktır.
Kırsal mirasın tanımı, mimarsız mimarlık, kırsal mirası meydana getiren bileşenlerin durumu, kırsal politikalar ve tarım politikası ile kırsal yaşantı arasındaki ilişki, kentleşme ve metropol vb. yerleşimlerin kırsala etkisi, kırsal mirasın güncel durumu, yurt içi ve dışı örneklerle kırsal mirasın sorunları, nitelikli çözüm örneklerinin irdelenmesi, sürdürülebilirlik kavramı ile kırsal yaşantının ilişkisi,örnek alanlar üzerinden kırsal mirasın sürdürülebilirliği, Türkiye’de kırsal mirasın durumu ve alan çalışması ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Bu derste 19. yüzyılda endüstri devrimi’nin ardından kentlerin toprağa dayalı kırsal yerleşimi, kentsel yerleşime geçmesi, bu dönemde inşa edilen sanayi tesislerinin niteliği, endüstri yapı ve alanlarının işlevlerini yitirmeleri, endüstri mirası kavramının ortaya çıkışı, içeriği, Avrupa ve Türkiye’de endüstri yerleşkelerinden örnekler, Cumhuriyet dönemi sanayi yerleşkeleri, endüstri mirasının kentsel bağlamı, korunması ve yeniden kullanımı, Avrupa ve Türkiye’den örneklerle yeniden kullanımı, kentsel ilişkiler ve kentsel bağlam değerlendirmeleri, alan çalışmaları ile durumu yerinde inceleme ile ilgili olarak detaylı bilgi verilir.
Mimarlık ve tasarım öğrencilerine “paydaş, kentsel aktör, katılım, eşgüdüm, oydaşım, mekanın kollektif temsili, sorumluluk alma-üstlenim” kavramları ve ilişkili diğer kavramlar ve olgular tanıtılarak mimarlık&planlama&tasarım alanlarındaki kullanım alan ve yöntemleri örnek olaylar, akademik ve kamu kurumu kaynaklı rapor, makale ve yayınları içeren sunumlar yardımı ile anlatılacaktır. Öğrencilerin elde ettikleri bilgiyi bir örnek olayı/alan/mekanı yorumlamak için kullanması hedeflenmektedir. Ayrıca katılım ve demokrasi ile ilgili kuramlar, temsil etme ve kamu yararı kavramları, karar verme süreçleri ve ortamları, katılım ile ilgili temel sorunlar, planlamaya katılım teknik ve modelleri örnek olaylar üzerinden değerlendirilecektir.
Bu derste kentlerin biçimlenmesinde fiziksel, sosyal, ekonomik ve politik güçlerin etkileri ve etkileşimleri, kentlerin değişimi(dünü-bugünü), kent gelişim planları ve tasarımı ilişkisi, kent tasarım pratiklerinin değişimi, bugünkü durumu ve geleceği ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Bu derste toplumsal değişimlerin yaşama mekanına etkisinin araştırılabilmesi için konut- mekan kavramı hakkında kuramsal ve kavramsal araştırmalar, batılılaşma ile başlayan toplumsal değişimlerin konut mekanına etkisi ve özellikle Türkiye’de Batı etkisiyle başlayan ve günümüze kadar devam eden toplumsal değişimlerin yaşama kültürüne ve konut mekanına etkisi, günümüz uygulamaların üzerinden örnek alan çalışmalar ile ilgili kapsamlı bilgi verilir.
Bu derste “Tip” ve “Tipoloji” kavramlarının açılımı, mimarlık alanında, tip kavramına farklı dönemlerde yüklenen farklı anlamlar ve kavramın mimari tasarım süreci ile ilişkisi, kültürel süreklilik açısından, kültür değeri niteliğinde olan mimari tipolojilere kuramsal bakış, Tipolojik çözümleme teknikleri, çözümleme sonucu sınıflandırma, seçilen tarihi bir mekanda tipolojik çözümleme yönteminin uygulamalı çalışması ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Bu derste sanayi devriminden alınan dersler, bilgi çağı özellikleri, oluşan yeni ekonomi, kültür, istihdam yapısı ve mekan, bilgi ekonomisi ile gelişen kentlerin tanımı, örnekler, kentlerin anahtar ögeleri olan fiziksel yapı, iş gücü, sosyal yapı özellikleri ve örnek alan çalışması ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Evrensel Tasarım’ın tasarımın kullanıcı odaklı bir yaklaşımı olduğu, tasarım bittikten sonra üzerine eklenecek bir olgu olmadığı düşüncesiyle, kuram ve örnekler üzerinden konu detaylandırılır. Evrensel Tasarım’ın tarihçesiyle başlayan ders, Engelsiz Tasarım ve Ulaşılabilir Tasarım tanımlarından sonra, kuram, kural ve uygulamalarıyla devam etmektedir. Ders kapsamında bireysel şekilde çeşitli ölçekteki mekânlar incelenmekte ve “evrensel” şekilde tekrar tasarlanmaktadır.
Bu derste insan - çevre –durum araştırmaları ve yöntemleri ile ilgili kapsamlı bilgi verilir.
Bu derste kentlerin ağırlıklı olarak 20. yüzyılın sonlarından itibaren uğradığı kentsel dönüşüm, dönüşümün mimari boyut dışında, kenti var eden çok boyutlu niteliği, dönüşüm sürecinin kentlerin tarihi merkezlerindeki karşılığı, dönüşümün kültürel mirasa etkileri, dünyada ve Türkiye’de dönüşüm örnekleri, uluslar arası ilkeler ve tüzüklerde kentsel süreklilik, Türkiye için 2863 ve 5366 sayılı yasa, afet yasası ve KHK gibi güncel düzenlemeler, İstanbul, Ankara, İzmit gibi büyük kentlerin yaşadığı dönüşüm süreci, süreçten etkilenen yerlerin çok boyutlu ve katmanlı durumları, uluslararası güncel örnekler, evrensel ilkeler ve Türkiye gerçekleri çerçevesinde dönüşümü değerlendirme ve alan çalışmaları ile durumu yerinde gözleme ile ilgili detaylı bilgi verilir.
Kentsel Değişim, dönüşüm, sağlıklaştırma, kentsel yeniden yapılandırma, yenileme, düzenleme, işlev dönüşümü, kentsel entegrasyon ve dolgu projeleri, süsleme-tazeleme-parlatma, mali-mekansal kaynak yönetimi, kamu özel sektör ortaklığı, Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı(GYO) kavramları ve ilişkili diğer kavramlar ve olgular tanıtılacaktır. Bu kavram ve süreçlerin mimarlık&planlama&tasarım alanlarındaki kullanım alan ve yöntemleri örnek olaylar, akademik ve kamu kurumu kaynakları rapor, makale ve yayınlar ve sunumlar yardımı ile tartışılacaktır. Öğrencilerin elde ettikleri kavramsal çerçeve ve bilgiyi, örnek en iyi uygulamalar ve olumlu-olumsuz sonuçları ile birlikte kentsel dönüşüm projeleri bağlamında kentsel&mekânsal açıdan anlamak, açıklamak ve değerlendirmek amacıyla kullanarak araştırma raporları üretmesi hedeflenmektedir